Wat is coeliakie & wat zijn gluten? Uitleg, voeding & alles wat jij moet weten
- Mechteld
- 1 apr
- 5 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 30 jul
Gluten is een mengsel van eiwitten dat van nature voorkomt in granen. Het woord ‘gluten’ betekent in het Latijn niet voor niets 'lijm'. In brood, gebak en pannenkoeken zorgen gluten voor samenhang en elasticiteit in het deeg. Tijdens het kneden ontwikkelen de gluten zich tot een sterk netwerk dat het deeg zijn structuur geeft en ervoor zorgt dat het brood luchtig en stevig wordt.
Kortom, bakkers zijn blij met gluten, omdat ze zorgen voor een luchtig en stevig eindresultaat. Maar als je geen gluten mag eten, bijvoorbeeld door coeliakie, is het juist belangrijk om gluten te vermijden. Deze informatie-pagina wijst je de weg naar een glutenvrije leven, met veel info en linkjes die je daarbij helpen.
Coeliakie & gluten wat hebben ze met elkaar te maken?
Gluten zijn eiwitten die van nature voorkomen in tarwe, gerst en rogge. Een heel klein onderdeeltje van de graankorrel dat bestaat uit twee soorten eiwitten namelijk glutenines en gliadines. Vooral gliadines kunnen bij mensen met coeliakie een afweerreactie uitlokken. Deze eiwitten komen voor in tarwe en zorgen ervoor dat het afweersysteem de dunne darm aanvalt.
Gluten worden bovendien veel gebruikt door producenten in de voedingsindustrie en komen voor in talloze producten. Maar wat doen gluten eigenlijk, waar zitten ze in en waarom zijn ze voor sommige mensen een probleem?
Gluten vind je in bijna alle tarwesoorten. Haver is van nature wel glutenvrij, maar tijdens de verwerking ervan kan er sprake zijn van kruisbesmetting. Daarom kies je als je coeliakie hebt, altijd voor gecertificeerde producten.
Welke soorten gluten zijn er?
Er zijn twee soorten gluten, dat zijn
Gliadine is zeer rekbaar als het nat is en zorgt voor plakkerigheid van gluten.
Glutenine geeft het deeg sterkte en elasticiteit.
Waar zitten gluten in?
Gluten dromen van nature voor in granen of graanproducten zoals:
tarwe
spelt
rogge
gerst
gort
grutten
bulgur
couscous
griesmeel
mout
zemelen van granen
durum
triticale
kamut
couscous
malt
bulgur
Dat valt dan nog wel mee zou je denken! Dus als ik geen brood meer eet is dat genoeg? Nee, vandaag de dag zitten gluten in allerlei voedingsstoffen en eet je geen brood meer dan kan er een tekort aan gezonde stoffen ontstaan. Of als je de klachten negeert dan kunnen er gerelateerde ziektebeelden ontstaan.
Lijst met glutenvrije pseudogranen
Wist je dat rijst, haver, boekweit en quinoa van nature glutenvrij zijn? Dit zijn geen echte graansoorten, maar pseudo granen. Ze zijn heel goed te gebruiken als glutenvrije vervanger van graan. Hieronder tref je twee lijstjes met verschillende (pseudo)granen.
Al deze ‘granen’ zijn niet alleen glutenvrij, maar ook voedzaam en kunnen een geweldige aanvulling zijn op een gezond dieet.
Quinoa
Rijk aan eiwitten en vezels, perfect voor salades en bijgerechten.
Rijst
Zowel witte als bruine rijst zijn veelzijdig en kunnen in veel gerechten worden gebruikt.
Maïs
Maïsmeel en polenta zijn goede keuzes voor het maken van tortilla's en andere gerechten.
Haver
haver heeft tal van gezondheidsvoordelen, zoals het verlagen van cholesterol en het zorgt van een gezonde spijsvertering.
Boekweit
Een voedzaam zaad dat kan worden gebruikt in pannenkoeken en als bijgerecht.
Teff
Een klein, voedzaam graan dat vaak wordt gebruikt in Ethiopische injera.
Sorgum
Een veelzijdig graan dat kan worden gekookt, gemalen of als meel kan worden gebruikt.
Amarant
Een voedzaam zaad dat kan worden gekookt of als meel kan worden gebruikt.
Gierst
Is rijk aan eiwitten, vezels en verschillende mineralen. Gierst heeft een milde, nootachtige smaak.
Hoe leg ik aan mijn kinderen uit wat gluten zijn?
Voor de hele kleintjes hebben we een opzetje gemaakt zodat je kleine kinderen kunt uitleggen wat wat coeliakie is en wat gluten zijn in een artikel over coeliakie bij kinderen.
Help mijn kind moet glutenvrij leven
Over de diagnose, de omschakeling naar een een glutenvrij leven. en hoe je school, sport en familie kunt helpen deze glutenvrije levensstijl te begrijpen. En hoe je ervoor kunt zorgen dat jouw kind om geen uitzondering wordt.
Denk je dat je kind niet goed tegen gluten kan?
Waar zitten gluten in? Zitten ze ook in alledaagse producten?
Gluten zitten vaak ook in gewone dagelijkse dingen zoals lijm, snoep, chocolade, drop, sausjes, chips, sojasaus, bouillonblokjes, kruidenmix, dressing, ijs etc. Dus blijf altijd het etiket lezen of vraag naar de ingrediënten. Soms veranderen de ingrediënten van producten dus het is belangrijk om te blijven lezen en vragen!
Producten met gluten
Een aantal dagelijkse producten waar gluten in voorkomen zijn:
vleeswaren
snoep
brood
crackers
knutsellijm
kinderverf
pizza
wraps
beschuit
mout
drop
paneermeel
soep
chocolade
ontbijtgranen
koek
vermicelli
bewerkt vlees of vis
gepaneerd vlees of vis
pasta
taart
drop
grutten
bouillon
sauzen
chips
noedels
mie
sushi
gefrituurde snacks
smeerkaas
kwark met toevoegingen
buitenlandse kaasjes
kant & klare maaltijden
bier
griesmeel
zemelen van granen
enzovoort…
Het is erg belangrijk om etiketten te leren lezen en om je gezin mee te nemen in de veranderingen door de overgang naar een glutenvrij leven.
Meer weten over coeliakie?
Ontdek nog meer pagina’s met linkjes & informatie over coeliakie & glutenvrij leven:
🙏🏻 Deel jouw favoriete glutenvrije recept
Heb jij een heerlijk glutenvrij recept dat niet mag ontbreken in onze collectie? Stuur het naar ons! Zo help je anderen die op zoek zijn naar inspiratie en maken we samen de glutenvrije keuken nog veelzijdiger.
Mis je een glutenvrij recept?
Ben je op zoek naar een specifiek recept en kun je het nergens vinden? Laat het ons weten. Wij gaan voor je op zoek of ontwikkelen het recept zelf. Natuurlijk testen we alles uitgebreid, zodat je kunt rekenen op een betrouwbaar en smakelijk resultaat.
Zodra het recept klaar is, publiceren we het gratis op onze website. Als je dat leuk vindt, vermelden we jouw naam bij het recept als inspiratiebron.
Samen creëren we dé plek waar iedereen betrouwbare, lekkere en gratis glutenvrije recepten kan vinden én delen.
De kleine lettertjes
👉 De kleine lettertjes bij het gebruik van kruiden, helende planten, zalven, tincturen en adviezen
De werking van kruiden en helende planten kan krachtig zijn en invloed hebben op het lichaam, vooral in combinatie met medicijnen of bij bepaalde medische omstandigheden of overgevoeligheden. Dat geldt natuurlijk ook voor reguliere medicijnen, maar verdiep je even in de kracht van het middel. Want soms kunnen ze elkaar flink tegenwerken. Daarom adviseren wij: neem je verantwoording en raadpleeg altijd eerst een arts of gezondheidsprofessional in geval van kleine kinderen en baby’s, zwangerschap, borstvoeding, medicijngebruik, allergieën, overgevoeligheden en chronische aandoeningen. En volg altijd de aanbevolen dosering.
Opmerkingen